‘Nếu tiền không làm được thì rất nhiều tiền sẽ làm được’, lúc nào được lúc nào không?

Câu dân tình hay tếu táo là vậy, thỉnh thoảng khi đúng, đôi khi không. Trường hợp khách chịu chi thêm, bơm một lượng tiền lớn (nghe ting ting đã tai dễ sợ) thêm vào budget ban đầu không phải là quá hiếm gặp.

HonestSelfreliantElk-size_restricted

Lý dó có thể để chạy cho kịp deadline event quan trọng với công ty, hay có thể liên quan đến bộ mặt của quốc gia, tổ chức nào đó. Một lý do khác, là để nâng cao chất lượng đầu ra cho sản phẩm truyền thông cuối cùng. Hoặc cũng có thể để thoả mãn khát vọng nghệ thuật (hay dục vọng cũng được), hoặc một lý do nào đó bí ẩn mà ở level, vị trí tụi mình không thể hiểu được.

Tuy nhiên, không phải cứ thêm tiền là làm được mọi thứ.

LÀM ĐƯỢC

  • Buff crew thiết bị xịn.
  • Mời director xịn (như Bong-Joon Ho?, cái này tụi mình phải check)
  • Diễn viên giỏi, nổi tiếng.
  • Thêm phân cảnh.
  • Chỉnh sửa kịch bản.
  • Thêm hiệu ứng đặc biệt.
  • Các pha stun, mạo hiểm.
  • Trả cho crew over-time.
  • Hậu cần xịn, massage tại chỗ, có khi có cả xông hơi, bồn tắm sauna lưu động.
  • Dịch vụ lưu trú xịn.
  • Dịch vụ di chuyển cao cấp.
  • Quan tâm, chăm sóc 24/7 (này hơi quá, nhưng tụi mình có thể sắp xếp offer làm tóc 💇‍♂️ và làm móng 💅 on set)
  • Hậu kì xịn, travel oversee.
  • … nói chung có tiền, có cầu là có cung, miễn là dịch vụ hợp pháp nhé, Lumina tụi mình cáy lắm 😅.

KHÔNG LÀM ĐƯỢC

  • Ép xung deadline quá độ. Ví dụ dự tính quay 3 ngày, ép thành 1 ngày. Banh.
  • Ép diễn viên, đạo diễn, crew quay một take ăn luôn. Banh.
  • Tăng khối lượng công việc và ép deadline CGI. Banh.
  • Ép hậu kì. Banh nguyên khâu.
  • … nói chung, những gì liên quan đến ép giới hạn chịu đựng con người thì không làm được. Tụi mình bán skill, bán giờ làm việc chớ không bán mạng.

Cũng ham tiền như ai thôi. Nhưng đem tiền giải quyết vấn đề, thì chắc không phải cách làm việc mà tụi mình mong đợi. Production là một ngành đặc thù, nơi con người làm việc với con người và với máy móc, tất cả là các mối quan hệ cộng tác, phối hợp hành động có kế hoạch.

Nói hơi sến sẩm, chứ tui thấy trong production uy tín còn quan trọng hơn tiền đó. Mất tiền còn kiếm lại được, mất uy tín thì dám phải đổi nghề luôn.

Tóm lại là, tiền có thể buff dịch vụ, chất lượng và đẩy nhanh thêm được một chút deadline, nhưng cuối cùng thì con người cũng có những giới hạn chịu đựng. Và không có nghĩa là rất nhiều tiền sẽ làm được mọi thứ, hoặc ít nhất là theo quan điểm của tụi mình là như vậy.

À, vậy nếu ít tiền thì làm được gì? Hẹn bài lần sau vậy nhé.

Lumina Gallery producer team / Đa Kao, Quận 1, Sài Gòn

DỰ TÍNH THỜI GIAN PRODUCTION (II)

Với những điều mà tụi mình đã đề cập ở post trước, thì còn điều nhỏ này nữa nhưng không kém phần quan trọng. Điều nhỏ này có thể khiến cho timeline sản xuất của chúng ta có thể kéo dài hơn dự kiến, và có đôi khi ngày release master phải dời lại luôn.
Đó là: “THỜI GIAN CHỈNH SỬA ” của mỗi dự án.
Đôi lúc, chúng ta quên mất hoặc estimate thiếu thời gian cho việc chỉnh sửa. Ví dụ như, một dự án phim khách hỏi 1 tháng làm xong không em thì chúng ta phải trừ mất 1 tuần dành cho việc chỉnh sửa, vậy thời gian sản xuất chỉ khoảng 3 tuần thôi.
Với những job nào yêu cầu phần sản xuất/ post kĩ thuật cao, hiệu ứng, kĩ xảo nhiều và nhất là CGI/3D nhiều thì thời gian cho mỗi lần chỉnh sửa và feedback sẽ lâu hơn.

Như vậy đó, vô hình trung, các team luôn trong trạng thái deadline quá sát, task nào cũng gấp và lúc nào cũng cần phải review liền mới kịp, team chúng ta làm ngày làm đêm, đôi lúc kiệt sức luôn…Tội lắm.

Creadit by Alice in BBC

Vậy làm sao để chúng ta ước lượng được thời gian chính xác hơn?
Đây là lúc tụi mình sẽ họp với mỗi team, phần kĩ thuật nào càng phức tạp càng phải bàn kĩ và hỏi rõ mỗi phần khi có feedback chỉnh sửa là bao lâu. Thường thì 1-2 ngày. Nhưng nếu bạn xài post/ team bên ngoài thì còn phụ thuộc vào lịch sản xuất của bên đó có trùng không, có sắp xếp cho mình chỉnh sửa được không.

Chỉnh sửa có giới hạn không?
Àh chuyện này nhạy cảm nè nhưng mà thường tụi mình sẽ giới hạn chuyện feebback-chỉnh sửa trong vòng 3 round ( 3 vòng) thôi. Một phần thì do timeline có giới giạn, một phần vì book các bên cũng tốn kém lắm đó, sau 3 round thường các nhà đều tính phí extra rồi. Tuy nhiên điều này phụ thuộc vào deal của các bên với nhau, ví dụ như có thể vì khách hàng hoặc agency dễ thương mà sửa dùm tí teo chẳng hạn. 😉

Alice in Wonderland by Disney

Kết lại, để ra được một sản phẩm chất lượng, đúng được timeline thì thật sự cần rất nhiều sự đồng hành, cảm thông và ủng hộ từ tất cả các team. Nên là tụi mình hãy cảm thông cho nhau nhiều hơn nhe, nói với nhau bằng những lời lẽ dễ nghe, chân thành nè thì mọi thứ sẽ được giải quyết nhanh hơn nè.

Lumina Gallery producer team / Đa Kao, Quận 1, Sài Gòn

Dự tính thời gian production (I)

Lumina Gallery đã được chính thức được 1 năm tuổi. Trải qua một năm của nhiều thay đổi và biến động của thị trường quảng cáo truyền thông, tụi mình từ từ nhận ra được một số điều thú vị về chuyện dự tính thời gian cho production.

Kịch bản thường sẽ như thế này với producer của nhà Lumina: Mở đầu luôn là một ngày đẹp trời nọ, lên studio, mở cửa, mở nhạc, đun nước pha trà, trong lúc chờ nước sôi sẽ hứng nước ra tưới cây. Rồi tiếng notification quen thuộc của khách quen thuộc (hoặc nhiều khi là khách không quen thuộc lắm) vẫn cách reply dịu dàng nền nã đầy positive quen thuộc – này qui định trong guideline (nói miệng) của studio.

Dạ. Có job mới hả chị/anh? Là still shoot hay phim?

Dạ. Nhận làm được.

[ Rồi mây đen từ đâu kéo đến chực chờ. ]

Tuần sau? Mốt hả anh/chị?

[ Sấm nổ cái đùng, cây đổ rạp, lòng ngổn ngang ]

Dạ, để em coi lại rồi báo chị/anh lại nha.

Thường những project nghe có sấm nổ, lòng ngổn ngang, cua bò lổn nhổn là những project tụi mình không nhận vào bởi thời gian dự tính cho production quá ngắn hay trong nghề tụi mình gọi ngắn gọn là ép deadline. Còn ép nhiều cái khác nữa thì trong các bài khác mình sẽ viết cụ thể hơn.

Có nhiều lý do dẫn đến ép deadline. Phần lớn tụi mình được agency hoặc production house khác contact, một dạng sub-contract.

TỪ AGENCY

Giả định rằng, qui trình ở agency là tuyệt vời, quan hệ giữa khách với agency cũng tuyệt vời, team creative dễ thương, am hiểu production và đam mê với project cực kì. Thì vì một lý do bí ẩn nào đó, deadline sản xuất bị ép lại, ép đến nỗi khỏi thở luôn. Thật ly kì. Và chuyện ép deadline sản xuất từ agency lại rất phổ biến.

TỪ PRODUCTION HOUSE

Tụi mình may mắn được giúp đỡ từ các anh chị cũng như các crew của các production house đi trước mà Lumina có dịp cộng tác trong hơn một năm nay. Nên trường hợp ép deadline từ production house rất ít, nếu ép thì vẫn trong khoảng hợp lý. Thêm nữa các producer có kinh nghiệm đều dự tính thời gian sản xuất vừa đủ để hoàn thành project mà không ‘ép xung’ team quá độ. Trừ những các case mới ra nghề, nhận liều, nhận bừa bằng mọi giá dẫn đến bể sô bung bét.

Tụi mình sẽ list ra một số project production tiêu biểu cùng dự tính thời gian sản xuất dưới đây.

Processed with VSCO with a7 preset
Brief cách diễn cho người mẫu trong một buổi chụp © Lumina Gallery

CHỤP KEY VISUAL CƠ BẢN

Xuất bản in ấn và digital. Chụp studio. Người + sản phẩm. Document agency cung cấp khi hỏi báo giá:

  1. Layout, khách hàng đã duyệt.
  2. Bản production brief dựa trên layout khách đã duyệt.
  3. Budget agency dự tính (hoặc Lumina sẽ gửi dự tính)

Timeline sản xuất: Khoảng 2-3 tuần*. Tính từ họp PPM hoặc ngày kí hợp đồng sản xuất.

CHỤP SOCIAL POST CƠ BẢN

Xuất bản digital. Chụp studio/ngoại cảnh. Người + sản phẩm. Document agency cung cấp khi hỏi báo giá:

  1. Layout, khách hàng đã duyệt.
  2. Bản production brief dựa trên layout khách đã duyệt.
  3. Budget agency dự tính (hoặc Lumina sẽ gửi dự tính)

Timeline sản xuất: Khoảng 1-2 tuần* . Tính từ họp PPM hoặc ngày kí hợp đồng sản xuất.

333
Chuẩn bị khay bánh đạo cụ trước khi quay. © Lumina Gallery

Các project quay phim (15s – 120s)

Xuất bản digital. Studio/ngoại cảnh. Document agency cung cấp khi hỏi báo giá:

  1. Storyboard khách hàng đã duyệt.
  2. Bản production brief dựa trên storyboard khách đã duyệt.
  3. Budget agency dự tính (hoặc Lumina sẽ gửi dự tính)

Timeline sản xuất: Khoảng 4-7 tuần*. Tính từ họp PPM hoặc ngày kí hợp đồng sản xuất.

CHÚ Ý *:  Nếu project yêu cấu CGI/DI, hiệu ứng đồ hoạ đặc biệt, dựng mô hình thì sẽ cộng thêm thời gian cho các crew đó. Chưa kể đến nếu project đó dùng KOL/celeb hoặc đạo diễn, nhiếp ảnh gia có danh tiếng lớn thì thời gian sản xuất sẽ có thể theo lịch của diễn viên hoặc vị đạo diễn, nhiếp ảnh gia đó.

Lumina Gallery producer team / Đa Kao, Quận 1, Sài Gòn